دبیر شورای راهبردی روابط خارجی گفت: رایزنی بالاترین مقام امنیتی کشور در باره مذاکرات بسیار حائز اهمیت، اطمینان بخش و اعتمادساز است و تأثیر مثبتی در آینده مذاکرات خواهد داشت.
۱۹۹ مطلب
دبیر شورای راهبردی روابط خارجی گفت: رایزنی بالاترین مقام امنیتی کشور در باره مذاکرات بسیار حائز اهمیت، اطمینان بخش و اعتمادساز است و تأثیر مثبتی در آینده مذاکرات خواهد داشت.
پس از ماهها تنش، آمریکا با پذیرش مذاکرات غیرمستقیم در مسقط، عملاً شروط ایران دربارهٔ مکان و قالب گفتوگو را پذیرفت؛ امری که نگرانی جدی اسرائیل را برانگیخته است. تلآویو بیم دارد مذاکرات صرفاً به پروندهٔ هستهای محدود شود و برنامهٔ موشکی و شبکهٔ منطقهای ایران نادیده بماند. شکاف اصلی میان ارزیابی واشنگتن و تلآویو، بر سر کارآمدی حملهٔ نظامی و میزان بازدارندگی ایران است. در این میان، بنبست سیاسی داخلی نتانیاهو، خطر قمار نظامی را افزایش داده است.
گفتوگوهای غیرمستقیم ایران و آمریکا با ارزیابی مثبت مقامات ایرانی ادامه یافته، اما آینده آن به تغییر واقعی رویکرد واشنگتن گره خورده است. همزمان، آمریکا تلاش دارد با شرطگذاریهای حداکثری، فشار را در پوشش دیپلماسی حفظ کند؛ رویکردی که حتی رسانههای غربی آن را به بنبست رسیده میدانند. در این میان، بحرانهای داخلی ترامپ، گزینه نظامی را به حاشیه رانده و اسرائیل را نگران توافقی کرده که بدون تأمین مطالباتش شکل بگیرد؛ وضعیتی که به تشدید جنگ روانی تلآویو انجامیده است.
مذاکرات ایران و آمریکا در مسقط در نقطهای حساس میان دیپلماسی و تقابل جریان دارد؛ گفتوگوهایی که زیر سایه آرایش نظامی آمریکا، تحریمهای جدید و تهدید صریح ترامپ به اقدام نظامی پیش میرود. واشنگتن بر بستن کامل پرونده هستهای تمرکز دارد، در حالی که تهران بر حفظ غنیسازی و خطوط قرمز دفاعی پافشاری میکند. همزمان، اسرائیل نگران «توافقی محدود» است و با تشدید فشار سیاسی و حتی تهدید نظامی، تلاش می کند مسیر مذاکرات را تغییر دهد.
نخستین دور مذاکرات ایران و آمریکا در مسقط بدون دستاورد ملموس پایان یافت، اما نشان داد کانال دیپلماتیک همچنان باز است. اختلافات بنیادین بر سر دامنه مذاکرات، غنیسازی، تحریمها و محیط نظامی پابرجاست و بیاعتمادی متقابل، شالوده گفتوگوها را سست کرده است. همزمان، شتاب در برگزاری دور دوم بیانگر احساس فوریت در واشنگتن و آزمون محتاطانه این ارزیابی از سوی تهران است. نتیجه محتمل، نه توافق و نه جنگ، بلکه بنبستی مدیریتشده است.
در آستانه مذاکرات استانبول، تنش میان ایران، آمریکا و اسرائیل بهطور همزمان در سه سطح دیپلماتیک، نظامی و رسانهای تشدید شده است. برخوردهای دریایی، فشارهای اسرائیل بر واشنگتن و اختلافات عمیق در محاسبات امنیتی طرفها نشان میدهد چشمانداز توافق جامع بسیار ضعیف است. اسرائیل توافق محدود را تهدیدزا میداند، ایران به نیت آمریکا بدبین است و دولت ترامپ میان دیپلماسی و فشار نظامی گرفتار شده؛ نتیجه، مذاکرهای شکننده در سایه خطر تشدید بحران است.
مدیرکل آژانس بینالمللی انرژی اتمی گفت: آژانس همواره آماده اعزام بازرسان خود به ایران برای نظارت بر تأسیسات هستهای مختلف است.
عضو کمیسیون امنیت ملی و سیاست خارجی مجلس دوازدهم با بیان اینکه «توانمندی موشکی و مسائل منطقهای ابدا به آمریکاییها و غرب ربطی ندارد»، گفت: آنها نمیتوانند در این زمینه ها درخواستهای زیادهخواهانه داشته باشند.
به گفته یک مقام منطقهای آگاه، ایران خواستار مذاکرات با آمریکا در عمان، به عنوان ادامه مذاکرات هستهای قبلی است، در حالی که واشنگتن میخواست مسائل دیگری هم در دستور کار قرار گیرد.
با فروکش نسبی جنگ غزه، تمرکز تحولات جهانی بار دیگر به خاورمیانه و تشدید فشارهای نظامی آمریکا علیه ایران بازگشته است. سیاست پیشبینیناپذیر دونالد ترامپ، که بر پایه غافلگیری، فشار حداکثری و نمایش رسانهای بنا شده، این پرسش را برجسته کرده که هدف واشنگتن جنگی فراگیر است یا تحمیل توافقی سیاسی. در حالی که ایران از توان بازدارندگی و ظرفیتهای منطقهای برخوردار است، تحرکات دیپلماتیک، مخالفت بازیگران منطقهای و مواضع چین و روسیه، آینده این تقابل پرتنش را به مرحلهای حساس و سرنوشتساز رسانده است.